Bedensel , Nörolojik ve Diğer Psikiyatrik Hastalıklar Depresyonla Karışır mı?

Depresyon, tek başına ele alınması kolay bir hastalık değildir.
Birçok bedensel, nörolojik ve psikiyatrik durum depresyonu taklit edebilir ya da depresif belirtilerle seyredebilir. Bu nedenle depresyon tanısı koyarken yalnızca belirtilere değil, bağlama ve ayırıcı tanıya bakmak gerekir.


Depresyon Tanısı İçin Hangi Belirtiler Gerekir?

Depresyon tanısının konulabilmesi için, aşağıdaki belirtilerden en az dördünün:

  • en az iki hafta süreyle,

  • hemen her gün,

  • kişinin işlevselliğini bozacak düzeyde

  • ve kişiyi belirgin biçimde rahatsız edecek şekilde bulunması gerekir.

Depresyonun Temel Belirtileri

  1. Çökkün, kederli duygudurum

  2. Günlük etkinliklere karşı ilgi azalması ve zevk alamama

  3. Diyet yapılmadığı hâlde kilo kaybı veya kilo artışı; iştah azalması ya da artışı

  4. Uykusuzluk ya da aşırı uyuma

  5. Psikomotor ajitasyon veya yavaşlama (hareketlerde ve konuşmada belirgin hızlanma ya da yavaşlama)

  6. Enerji kaybı, çabuk yorulma

  7. Değersizlik ve aşırı suçluluk duyguları

  8. Düşünmede yavaşlama, konsantrasyon güçlüğü, kararsızlık

  9. Ölüm düşünceleri veya intihar düşünceleri

Bu belirtiler tek başına depresyon tanısı koymak için yeterli değildir; nedenlerinin araştırılması gerekir.


Major Depresyon Nelerle Karışabilir?

Depresif belirtiler her zaman birincil depresyon anlamına gelmez.
Bazı durumlarda depresyon belirtileri, başka bir hastalığın sonucu olarak ortaya çıkar.

1️⃣ Bedensel ve Tıbbi Nedenler

  • Enfeksiyöz hastalıklar (örneğin bazı viral enfeksiyonlar)

  • Hızlı kilo alımı veya kaybıyla seyreden hormonal hastalıklar

  • Tiroid hastalıkları (hipotiroidi, hipertiroidi)

  • Bazı kanser türleri

  • Kronik enfeksiyonlar

  • Kullanılan bazı ilaçlar

Bu durumlarda depresif belirtiler ikincil olarak gelişebilir.


2️⃣ Nörolojik Hastalıklar

Bazı nörolojik hastalıklar, özellikle başlangıç dönemlerinde depresyonla karışabilir:

  • Parkinson hastalığı

  • Alzheimer hastalığı ve diğer bunamalar

  • Epilepsi (özellikle temporal lob epilepsileri)

  • İnme (felç) ve diğer serebrovasküler hastalıklar

  • Beyin tümörleri (özellikle frontal ve temporal bölgeler)

Bu hastalıklarda depresif belirtiler, altta yatan nörolojik sürecin ilk işareti olabilir.


3️⃣ Diğer Psikiyatrik Durumlar

Birçok psikiyatrik bozukluk depresyonla karışabilir:

  • Bipolar bozukluk (özellikle depresif dönemler)

  • Siklotimi

  • Anksiyete bozuklukları

  • Yeme bozuklukları

  • Somatoform bozukluklar

  • Uyum bozuklukları

  • Madde ve alkol kullanımı

  • Minör depresyonlar

  • Yas tepkileri

Ayrıca şizofreninin erken döneminde görülen:

  • içe kapanma,

  • sessizleşme,

  • duygusal donukluk

depresyonu taklit edebilir. Özellikle ergenlik ve genç erişkinlik dönemlerinde bu ayrım zaman ve dikkat gerektirir.


Neden Ayırıcı Tanı Önemlidir?

Çünkü depresyon sandığımız bir tablo:

  • altta yatan bedensel bir hastalık,

  • nörolojik bir süreç,

  • ya da farklı bir psikiyatrik bozukluk olabilir.

Bu nedenle:

  • ayrıntılı öykü,

  • bedensel değerlendirme,

  • gerekli durumlarda laboratuvar ve görüntüleme incelemeleri
    depresyon tanısının ayrılmaz parçalarıdır.


Sonuç

Depresyon tanısı, yalnızca belirtilerin sayılmasıyla değil;
neyle karışabileceğinin bilinmesiyle konur.

Doğru tanı:

  • gereksiz tedavileri önler,

  • altta yatan hastalıkların gözden kaçmasını engeller,

  • tedavinin yönünü belirler.

Bu nedenle depresyon, her zaman dikkatle ve bütüncül biçimde ele alınmalıdır.