Depresyonda Psikoterapi

Her hastanın depresyonu yaşama biçimi birbirinden farklı olduğu gibi, depresyon tedavisinde kullanılan yöntemler de kişiden kişiye değişir. Bu nedenle hastanın ihtiyaçlarına en uygun tedavi yaklaşımı belirlenmelidir.

Tedavi biçimini belirleyebilmek için belirtilerin ve hastanın bu belirtilerden nasıl etkilendiğinin ayrıntılı biçimde değerlendirilmesi önemlidir. Hafif ve orta şiddette depresyonlarda çoğu zaman bir psikiyatrist ya da psikolog eşliğinde yapılan konuşma terapileri etkili olur.

Bireysel terapide hasta ve terapist, kişinin yaşantılarını, zorlanılan duyguları ve depresyonla ilişkili olduğu düşünülen düşünce kalıplarını birlikte ele alır. Olumsuz düşünceleri değiştirmeyi ve kişinin yeniden aktif hale gelmesini amaçlayan terapiler birçok hastada belirgin iyileşme sağlar.

Depresyonda kişi sıklıkla kendisine, çevresine ve geleceğine yönelik olumsuz genellemelere sahiptir:

“Ben beceriksizim.”
“Zaten başaramam.”
“Kimse beni sevmiyor.”

Bu düşünceler depresyonu besler ve yeni atakların zeminini hazırlar. Psikoterapi, bu düşüncelerin fark edilmesini ve daha gerçekçi biçimde yeniden yapılandırılmasını hedefler.

Ayrıca terapi sürecinde düşmüş olan özsaygının güçlendirilmesi ve kişinin kendine güveninin yeniden inşa edilmesi amaçlanır.

Bir depresyon dönemi düzeldikten sonra tekrarını önlemek için, ilaç tedavisine ek olarak özellikle bilişsel davranışçı terapiler önerilir. Terapide kazanılan beceriler sayesinde kişi, yeni bir depresyonun erken belirtilerini fark edebilir ve süreci kontrol altına alabilir.

Depresyonlu birçok kişide şu özellikler sık görülür:

• Herkesi memnun etmeye çalışma
• Hayır diyememe
• Aşırı sorumluluk alma
• Başkalarının yüklerini üstlenme
• Öfkeyi ifade etmekte zorlanma
• Aşırı duyarlılık ve bağımlılık

Psikoterapide bu özelliklerin kişiyi yıpratmayacak, daha sağlıklı düzeylere çekilmesi hedeflenir. Gerektiğinde hasta yakınları da tedavinin belirli aşamalarına dahil edilir.

İlaç tedavisi ise genellikle:

• Uzun süren
• Orta ve ağır şiddetteki
• Sık tekrarlayan depresyonlarda

kullanılır.

İlaçların mutluluk vermek için değil, depresyon belirtilerini azaltmak için kullanıldığı unutulmamalıdır. Ağır depresyonlarda intihar riski bulunabileceğinden, bazı durumlarda hastanede yatış gerekebilir.

❓ Sık Sorulan Sorular

❓ Psikoterapi tek başına yeterli olur mu?
Hafif ve orta şiddetteki birçok depresyonda evet. Ancak ağır ve tekrarlayan depresyonlarda genellikle ilaçla birlikte yürütülmesi gerekir.

❓ Terapi ne kadar sürer?
Kişiye göre değişir. Bazı hastalar birkaç ayda belirgin fayda görürken, bazıları için daha uzun süreli bir süreç gerekebilir.

❓ Terapi konuşmaktan ibaret midir?
Hayır. Düşünce kalıplarının değiştirilmesi, davranışların düzenlenmesi ve baş etme becerilerinin öğrenilmesini içerir.

❓ Depresyon geçtikten sonra terapiye devam etmek gerekir mi?
Çoğu zaman evet. Bu, tekrarları önlemek açısından koruyucu etki sağlar.