Bahar aylarında havanın ani ısınması ve yaz başı dönemleri, birçok bipolar bozukluk hastasında belirtilerin alevlenmesine yol açabilir. Bu durum yalnızca Türkiye’de değil, dünya genelinde gözlenen bir özelliktir.

Bipolar bozukluk dünya çapında yetişkinlerin yaklaşık %2,4’ünü etkilemektedir. Ancak özellikle orta ve düşük gelir düzeyine sahip ülkelerde çok sayıda hasta, yaşamını tedavi almadan sürdürmektedir.

Brezilya, Kolombiya, Meksika, Bulgaristan, Romanya, Çin Halk Cumhuriyeti, Hindistan, Japonya, Lübnan, Yeni Zelanda ve Amerika Birleşik Devletleri dâhil olmak üzere 11 ülkede toplam 61.000 bipolar bozukluk hastası üzerinde yapılan geniş kapsamlı bir araştırmada, hastaların tedavi alma oranları incelenmiştir.

Bu çalışmaya göre:

  • Yüksek gelirli ülkelerde hastaların %50,2’si düzenli tedavi almaktadır.
  • Orta gelirli ülkelerde bu oran %33,9’dur.
  • Düşük gelirli ülkelerde ise yalnızca %25,2’dir.

Araştırmada ayrıca bipolar bozukluğu olan kişilerin yaklaşık dörtte üçünde panik bozukluğu, anksiyete bozukluğu gibi başka bir psikiyatrik hastalığın da eşlik ettiği saptanmıştır.

Depresyon döneminde olan hastaların yaklaşık %74’ü, mani döneminde olanların ise %51’i günlük yaşam işlevlerini sürdüremediklerini belirtmiştir.

Düşük gelirli ülkelerde hastaların dörtte üçünün, yüksek gelirli ülkelerde ise yaklaşık yarısının tedavi almaması ciddi bir sağlık sorunu olarak karşımıza çıkmaktadır.

Bipolar bozukluk; hem mani hem de depresyon dönemlerinde kişiye ve yakın çevresine zarar veren, mesleki işlevselliği, aile yaşamını ve sosyal ilişkileri bozan bir hastalıktır. Tekrarlayıcı seyri nedeniyle “bir süre sonra geçer” düşüncesiyle beklemek doğru değildir.

Her atak —hafif olsa bile— kişinin yaşamından, ilişkilerinden ve işlevselliğinden bir şeyler götürür. Tedavi edilmeyen bipolar bozuklukta intihar riski ile alkol ve madde kullanım bozuklukları gibi ek sorunlar da daha sık görülmektedir.


Sık Sorulan Sorular (SSS)

Bipolar bozukluk yaygın bir hastalık mıdır?
Evet. Dünya genelinde yetişkinlerin yaklaşık %2–3’ünü etkilemektedir.

Neden birçok hasta tedavi almıyor?
Hastalığın fark edilmemesi, damgalanma korkusu, sağlık hizmetlerine erişim güçlüğü ve hastalığın doğasının kabullenilmemesi başlıca nedenlerdir.

Tedavi alınmazsa ne olur?
Ataklar sıklaşabilir, daha ağır seyredebilir ve yaşam kalitesi belirgin biçimde düşer. İntihar ve madde kullanımı riski artar.

Mevsimler hastalığı etkiler mi?
Evet. Özellikle bahar ve yaz başı dönemleri birçok hastada mani veya karma dönemleri tetikleyebilir.